Μπήκαμε αισίως στο τελευταίο τρίτο του φετινού Αυγούστου. Και βρήκαμε να μας περιμένει ένα κύμα καύσωνα, το πρώτο κανονικό του θέρους. Θα κρατήσει για 5-6 μέρες λένε οι ειδικοί. Η πόλη δεν έχει γεμίσει ακόμη. Πολλοί είναι ακόμη στις εξοχές, βουνό ή θάλασσα.
Εγώ βρίσκομαι στην πρωτεύουσα, κάπου στα νότια προάστια της μεγάλης πόλης. Ξύπνησα νωρίς και σήμερα. Η ηρεμία του πρωινού μου καθαρίζει το μυαλό. Η ησυχία, δηλαδή η απουσία θορύβων ανθρώπινης προέλευσης, γεμίζει τον χώρο. Κάνει ζέστη, αλλά ανεκτά. Ξέρω όμως ότι σε λίγες ώρες, δεν θα μπορώ να σταθώ στη βεράντα. Πίνω τον πρωινό μου espresso και πέφτω στο βιβλίο μου. Σήμερα καταπιάνομαι με ιστορία – Greece, the biography of a modern nation (R. Beaton). Η ώρα περνάει και η ζέστη αρχίζει να με τυλίγει γλυκά, νωχελικά, σαν τον ύπνο που έρχεται ανεπαίσθητα το βράδυ.
Τι είναι αυτό που κάνει το καλοκαίρι τόσο νωχελικό, αναρωτιέμαι. Το κλίμα είναι καθοριστικός παράγοντας για την ανθρώπινη διάθεση και κατ’ επέκταση για την ανθρώπινη δραστηριότητα. Ποιος θα διανοηθεί να επιδοθεί σε χειρωνακτικές εργασίες μεσημεριάτικα τον Ιούλιο ή τον Αύγουστο ; Δεν είναι καθόλου τυχαία η καθιέρωση της μεσημβρινής siesta στις μεσογειακές (και όχι μόνο) χώρες. Σαν να κατεβάζει διακόπτες η κοινωνία για 2-3 ώρες. Ισχύει νομίζω ακόμη το θερινό ωράριο για τις ώρες κοινής ησυχίας (3.00 – 5.00μμ). Καθόλου δεν είναι χαμένες οι ώρες αυτές. Προστίθενται στις ώρες της βραδινής εξόδου, επεκτείνοντας τον διαθέσιμο χρόνο μας μέχρι τις μικρές ώρες της νύχτας.
Η ζέστη του καλοκαιριού σαν να ημερώνει τον άνθρωπο, σαν να τον ναρκώνει προς στιγμήν. Αν είναι τυχερός, θα ακούει μόνο τα τζιτζίκια, καθώς θα μισοκλείνει τα μάτια και θα εισέρχεται στα ενδότερα του θαλάμου της συνείδησης του. Μόνοι με τον εαυτό μας. Καθώς τα μέλη μας χαλαρώνουν, καθώς γυμνώνουμε το σώμα μας από τα περιττά ρούχα, το καλοκαίρι μας καλεί να αφήσουμε πίσω όλα τα περιττά. Το απαιτεί θα έλεγα. Πώς να αντέξεις τη ζέστη φορτωμένος με σκέψεις που σε βαραίνουν σαν αλυσίδες στα πόδια σου ; Αφήστε πίσω σας ρούχα, σκέψεις, έγνοιες, υλικά αγαθά.
Μια πετσέτα, ένα μπανιερό, κρύο νερό και φρούτα, ένα βιβλίο. Κάτω από ένα αλμυρίκι, πλάι στο κύμα. Προτιμάτε βουνό ; Κανένα πρόβλημα. Το σκηνικό του θέρους δεν είναι περιοριστικό. Αφήστε ρολόι· αν είστε αρκετά θαρραλέοι, αφήστε και κινητό. Μείνετε μόνοι με τον εαυτό σας. Αφεθείτε. Κλείστε μάτια. Βαθιές, ρυθμικές ανάσες. Δυο ώρες σε αυτή την κατάσταση, ισοδυναμούν με δυο χρόνια ψυχοθεραπείας. Το λυσιμελές καύμα του καλοκαιριού αρχίζει να δρα και στην ψυχή μας, αν του δώσουμε χώρο.
Μην περιμένετε τίποτα από το καλοκαίρι. Αρκεί που υπάρχει. Δεν είναι άλλωστε και για χόρταση. Πόσες τέτοιες μέρες θα αξιωθούμε ; Πόσα καλοκαίρια θα ζήσουμε ; Αν υπάρχει κάτι σε αυτή τη Γη που πιθανώς προσομοιάζει με τη Γαλήνη του Επέκεινα που ευαγγελίζονται οι θρησκείες, θα έλεγα ότι είναι μάλλον η ραστώνη του θέρους. Σε έναν χωροχρόνο, όπου ξαπλώνει αποκαμωμένος ο λέων και η γαζέλα· μαζί και χώρια, «θαμμένοι» και οι δυο κάτω από τα καφεκίτρινα χόρτα της σαβάνας, προσπαθώντας να ξεφύγουν από τον ανελέητο, παντεπόπτη Ήλιο. Παίρνουν δυνάμεις, ώστε να πεταχτούν πάλι όρθιοι, ν’ ανα-στηθούν στα πόδια τους και να αρχίσουν πάλι το αιώνιο κυνηγητό τους.
Σημείωση: Η εικόνα είναι από πίνακα του Γιάννη Τσαρούχη με τίτλο “Αύγουστος” από τη συλλογή “Το Πορτρέτο των Μηνών”, 1972
The Web Sphinx 